Ogród zoologiczny w Zlín – Czechy
Początki Zoo Zlín-Lešná w Czechach sięgają XIX wieku, choć jako ogród zoologiczny dla publiczności zaczęło ono działać dopiero po II wojnie światowej. Historia miejsca rozpoczęła się około 1804–1805, kiedy na terenie dzisiejszego zoo powstał park, w którym hrabia Josef Jan z Seilern rozpoczął hodowlę bażantów, a później także kuropatw i koni. W latach 1887–1893 w miejscu starszego dworu wybudowano zamek Lešná, mający służyć jako reprezentacyjna rezydencja w rozległym parku krajobrazowym z egzotycznymi roślinami i zwierzętami. Fundamenty dzisiejszego zoo położył ówczesny właściciel majątku, hrabia Josef Karel Seilern, wybitny ornitolog i podróżnik. Zbudował muzeum przyrodnicze w Lešné, w którym zgromadził kolekcję obejmującą około 25 000 ptaków palearktycznych, 42 000 ptasich jaj i 10 000 kolibrów. W latach 1920–1930 w parku pojawiły się pierwsze zwierzęta, w tym egzotyczne, takie jak jelenie, małe antylopy, żurawie i emu. W dużej, ogrzewanej szklarni swobodnie latały ptaki egzotyczne. Na początku lat 30. powstał również niewielki zwierzyniec. Powstanie zoo w Zlínie jest ściśle związane z firmą obuwniczą Baťa i jej założycielem Tomášem Baťą. W latach 20. i 30. firma Baťa rozwijała miasto, dbając nie tylko o pracę, ale też o kulturę, rekreację i rozrywkę dla pracowników. Pierwsze zwierzęta w zoo to cztery małpy i dziesięć żółwi. Stopniowo kolekcja rosła, włączając lwy berberyjskie i niedźwiedzie. Wiosną 1934 roku, gdy zwierząt przybywało, zwierzyniec przeniesiono na większy teren na szczycie Tlustej Hory, obok wieży widokowej. Firma Baťa korzystała z kontaktów handlowych i kolonialnych, by sprowadzać egzotyczne zwierzęta. Lokalizacja miała jednak wadę – brak wody, która trzy razy w tygodniu musiała być dowożona z pobliskiej wsi. Podczas niemieckiej okupacji trudności związane z żywieniem zwierząt, zwłaszcza mięsem, doprowadziły do ograniczenia działalności zwierzyńca. Część zwierząt sprzedano, a część uśpiono. Ostatnie wzmianki o działającym zoo pochodzą z lat 1940–1941. Rozwój prywatnego zoo został wstrzymany już w 1939 roku po śmierci Josefa Seilerna i wybuchu II wojny światowej. Po wojnie, w 1945 roku, cały teren wraz z zamkiem został znacjonalizowany. W 1948 roku na miejscu dawnego parku i prywatnej kolekcji zwierząt hrabiego Seilern‑Aspang otwarto park zoologiczny, który od 1953 roku oficjalnie uzyskał status ogrodu zoologicznego. Początkowo zoo posiadało około 300 zwierząt, w tym kangury, lamy i wielbłądy. Roczna liczba odwiedzających wynosiła około 34 000 osób. W kolejnych dekadach zoo systematycznie się rozwijało, powstawały nowe pawilony i wybiegi inspirowane naturalnymi środowiskami zwierząt. Atrakcją pozostawał także park i zamek Lešná, włączony w ofertę turystyczną. Po transformacji gospodarczej zoo otrzymało większe wsparcie, a liczba odwiedzających zaczęła rosnąć, osiągając pod koniec lat 90. około 200 000 osób rocznie. W latach 2000–2010 zoo modernizowało pawilony i ścieżki zwiedzania, kładąc większy nacisk na edukację i ochronę gatunków. W 2011 roku Zoo Zlín stało się drugim najczęściej odwiedzanym zoo w Czechach, zaraz po ZOO w Pradze. W latach 2011–2015 wprowadzono ekspozycje kontynentalne: Afryka, Azja, Australia i Ameryka. Afrykańska strefa, jedna z największych i najbardziej charakterystycznych części zoo, przypomina krajobrazy sawanny i innych środowisk Afryki. Najbardziej znaną częścią jest Karibuni, podzielona na dwie strefy: Zambii – sawanna i Etiopia – góry, wyżyny i mokradła. Słonie afrykańskie mają trzyhektarowy wybieg ze stawem oraz pawilon wewnętrzny, jeden z największych w Europie. W 2021 roku urodził się tu pierwszy w historii Czech słoń afrykański w ogrodzie zoologicznym. W strefie Karibuni znajdują się również lwia hodowla, żyrafy Rothschilda, zebry Chapmana, antylopy, strusie, surykatki i guźce. W części Azja znajduje się ogrzewany wybieg dla gibbonów srebrzystogrzbietych, wyspa na jeziorze dla ptaków wodnych oraz pawilony dla tapirów, wargaczy, gaurów, pand rudych i tygrysów ussuryjskich. Mu-Shin, ogród japoński o powierzchni ponad 1000 m², znajduje się w pobliżu Gibbonika. Wkrótce ma zostać otwarty kompleks Nusantara z wybiegami dla słoni indyjskich, tapirów i azjatyckich gadów. W części Australia odwiedzający mogą zobaczyć psy nowogwinejskie, kazuary, emu, pelikany australijskie, papugi kea i kiwi. Część ptaków porusza się swobodnie między zwiedzającymi. Sekcja Ameryka (Guyanas) prezentuje m.in. ararauny, tukany, leniwce, małpy i kapibary. Hala Tropikalna Jukatan otwarta w 2006 roku prezentuje faunę i florę lasów deszczowych Ameryki Środkowej, a Jaguar Trek oferuje wybieg dla jaguarów o powierzchni ponad 2000 m² – największy w Europie. Ray Bay, otwarty w 2014 roku, umożliwia obserwację i karmienie płaszczek w dużym basenie z wodą morską oraz oglądanie ryb i bezkręgowców morskich. W 2024 roku dodano nowe terraria dla żab afrykańskich, pytonów zielonych i obrożnych oraz wybieg dla pingwinów Humboldta. Zoo Zlín-Lešná zajmuje powierzchnię 74 ha, z czego 48 ha to część wystawiennicza. Żyje w nim ponad 1500 zwierząt 230 gatunków. Ogród posiada także bogatą kolekcję botaniczną z ponad 1100 gatunkami roślin. W 2025 roku w zoo urodziło się 118 ssaków, 253 ptaki, 65 gadów i 10 płazów. Zoo odwiedziło ponad 812 tysięcy osób. Należy do Europejskiego Stowarzyszenia Ogrodów Zoologicznych i Akwariów (EAZA) i bierze udział w programach ochrony gatunków zagrożonych.
